تبلیغات
...پاورقی فرهنگ و ارتباطات - مطالب ابر حضرت امام صادق علیه السلام

...پاورقی فرهنگ و ارتباطات

حرف‌های زده نشده در حوزه معارف اسلامی، دین، حکومت (سیاست‌گذاری عمومی)، جامعه اسلامی، فرهنگ و ارتباطات

یکشنبه 21 فروردین 1390

لزوم توجه به اعتبار منبع  در ارتباطات و رسانه ها (به ویژه اینترنت!) با توجه به قرآن و حدیث

دقت کن چه غذایی می خوری!

همه شما حتی اگر اهل قرآن هم نباشید، احتمالا شنیده اید که آیه ای هست که می گوید: «فلینظر الانسان الی طعامه». (سوره 80، آیه  24)
ترجمه ظاهری آیه می گوید: انسان باید به خوراکش نگاه کند. تفسیر آن هم این است که مراقب حلال و حرام بودن لقمه ای که می خورد باشد که حتی یک لقمه کوچک (حرام یا حلال) آثار دنیوی و اخروی دارد.

مراقب خوراک فکری خود باشید!

اما در احادیث از امام صادق علیه السلام نقل است که در تفسیر همین آیه می فرمایند: منظور خوراک فکری هم است. (سرود عرش، حجت الاسلام کاظم صدیقی، بامداد کتاب، ص 46) . یعنی دقت کنید که منابع فکری شما چه کسانی هستند؟

فیدهای RSS و ATOM مصداق امروزی همان طعامی است که باید مراقبشان بود!

 عکس تاثیر رسانه ها: رسانه ها به ما خوراک فکری می دهندشما احتمالا با فیدهای آر اس اس و اتم RSS آشنایی دارید. می دانید فید کلمه ای انگلیسی است (Feed) و معنی تحت الفظی آن غذا دادن و خوراک (طعام) است. فید یک سایت به معنی آخرین مطالب آن سایت است که با اشتراک آن می توان به صورت خودکار و رایگان به جدیدترین به روزرسانی های سایت دسترسی داشت.
امروزه کاربران اینترنت بیشتر به جای سرزدن به سایتها و وبلاگها، به اشتراک فید آنها در نرم افزارها یا سایتهایی چون گوگل ریدر (گودر) می پردازند. به عبارتی دیگر، منبع پیامهای ارتباطی آنها (اعم از خبری، تحلیلی، ادبی و ...) فیدهایی هست که آنها مشترکند. فید وبلاگها و یا فید کسانی که آنها را فالو می کنند. (=آنها را مشترکند.)

دقت کن چه خوراکی (فیدی) را مشترکی!

در تکالیف کلاسی و کارهای علمی و پژوهشی، عمده منابع اینترنتی فاقد اعتبار است. اما کاربران فضای مجازی، آنها را معتبر می پندارند! در حالی در اینترنت، انواع مغالطات، دروغها، اشتباهات و ... یافت می شود. به هر منبعی نمی توان اعتماد کرد. خواندن مطالب متعلق به یک جناح سیاسی، بی شک در شما موثر خواهد بود. به ویژه این که اشتراک فیدها معمولا در دراز مدت است و رویکرد مخاطبان فیدها هم انفعالی است ما با یک فاجعه مواجه خواهیم شد. احتمالا شنیده اید که اگر یک دروغ چند بار تکرار شود، باور پذیر می شود. اتفاقی که بارها در اینترنت افتاده است. منابع متفاوت، یک خبر را نقل می کنند. شما هم خواهید گفت: تا نباشید چیزکی، مردم نگویند چیزها! گرچه امروزه نظریه های تاثیر قدرتمند رسانه ها در دنیای علمی رشته ارتباطات جایگاه سابق خود را از دست داده اند، اما نظریات جدیدتر (مثل نظریه برجسته سازی) از خطر بزرگتری می گویند: رسانه ها تعیین می کنند شما به چه چیز فکر کنید. من هم می گویم: توجه کنید که چه کسی برایتان تصمیم می گیرد که به چه فکر کنید. شاید لازم باشد برخی فیدها یا برخی دوستانتان را دیگر مشترک نباشید! به خودتان رحم کنید!

به هر حال، دقت کنید که سلامت فکری خود را دست چه کسانی می سپارید!

من خودم برخی فیدهای ضد انقلاب را هم مشترکم. اما همیشه به آن سر نمی زنم. به منبعی که خبر را از آن نقل می کنند هم توجه می کنم و همیشه رویکرد فعالانه و انتقادی را در مواجهه با این سایتها حفظ می کنم. عقلم را تعطیل نمی کنم. مثلا بالاترین (که خودش یک منبع دست دوم و در نتیجه فاقد اعتبار است.) نوشته بود: مسئول انجمن اسلامی دانشگاه امام صادق علیه السلام اخراج شد. شبکه های ماهواره ای هم خبر آن را کار کردند. اینها در حالی بود که هیچ گاه دانشگاه ما انجمن اسلامی نداشته است! این رویکرد رو درباره فارس یا رجا هم دارم. می دانیم آنها بی طرف نیستند! البته صرف توجه کافی نیست و باید رویکرد فعالانه تری در نقد و مواجهه با خبرها داشت. به هر حال از اثر برجسته سازی (به چه فکر کنیم) گریزی نیست.

مرتبط:

چگونه با گوگل ریدر کار کنیم؟

  • نظرات() 
  • پنجشنبه 21 بهمن 1389

    این مطلب رو حدود سه یا چهار سال پیش تو یكی از وبلاگها نوشته بودم كه نهایتا اون وبلاگ ف.ی/ل.ت/ر شد. بهانه مرور مجدد این اینه كه یه وبلاگ جدید برای كتابهایی كه می خونم راه انداختم. از حضور شما و نظرات سازنده شما استفاده خواهیم كرد.

    مطلب اول:سه راه حل مشکل ما

    آقا بارها تو صحبت هاشون از وضعیت افتضاح مطالعه و کم مطالعه کردن ما ایرانی ها انزجار خودشون رو اعلام کردند. آدم واقعا متاثر می شود.

    كتاب خوانیما امام صادقی ها و یه جور دیگه تر، ما دانشجوها خیلی کم مطالعه می کنیم. با این که کارمون مطالعه است.


    به یاد سخنان استاد ابراهیم فیاض

    یاد حرفهای استاد ابراهیم فیاض افتادم. سر کلاس انسان شناسی (با کد 84معارف اسلامی، فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق) بارها گفته بود: امق! (همان احمق با لهجه شیرازی دکتر فیاض!) برو بخون! حلیة المتقین، باب نکاح. همیشه حتی از استادهای بزرگ ایراد می گرفت که مطالعه نمی کنند: یه مشت امق دور هم نشسته اند... 

    استاد فیاض کلی کتاب به ما معرفی کرد که بخونیم!

    عالم به زمان باشیم

    یاد حرف امام صادق (ع) افتادم که ترم اول تو طرح شهید مقرری (ببخشید! شهید مطهری! یادم بندازید بعدا توضیح بدم!) خوندیم: العالم بزمانه لایهجم علیه اللوابس. قصه اش همینه. عالم به زمان نیستیم. مطالعه نداریم. نتیجه اش همین می شود که نمی دانیم از کجا آمدیم و به کجا می رویم. بازی می خوریم. از ماهواره و اینترنت می ترسیم. این همه دانشگاه و دانشجو داریم، هیچ غلطی نمی کنند! ولی قدیم یه مدرسه نظامیه... بگذریم.


    سخنی از استاد رحیم پور ازغدی

    استاد حسن رحیم پور ازغدی که به لطف پخش هفتگی سخنرانی هاش از شبکه اول، شهرت بیشتری دارد میگه: مشکل ما سه راه حل دارد: خواندن، خواندن و خواندن. البته از راه حل چهارمی می توان سخن گفت که آن هم خواندن است. مطالعه را به عنوان یک فریضه قطعی دربرنامه خود وارد کنید.

    من هم تصحیح می کنم: دربرنامه زندگی روزانه خود باید وارد کنید! امام خمینی تو جلد اول صحیفه  میگه: اکنون مشغول تحصیل باشیم که از همه عبادات بزرگتر است ان کان القلب مخلصا. شوخی نیست!

    برای حسن ختام مقدمه هم بگم که آقا گفته: اسلام پرچمدارکتابخوانی است. تو مسلمونی؟ چقدر مطالعه داری؟ از خودت بپرس!


    سوال مهم چه بخوانیم؟!!!

    بعضی ها می گن چی بخونیم؟ عجب سوالی! هرچی رشتته! هرچی دوست داری! ولی طبیعیه که منابع مطمئن رو باید خوند. کتابهایی که ارزش خوندن رو داشته باشه. اگه بخوام یه سری کتاب عمومی معرفی کنم برای قشر اهل مطالعه، این کتاب ها رو پیشنهاد می دم که معمولا ارزش هدیه دادن هم دارند. البته هرکی با توجه به سطح خود مطالعه کنه!

    کتابهای استاد مطهری، رضا امیرخانی، سید مهدی شجاعی، شهید بهشتی، محمدرضا حکیمی، عین صاد، آوینی، رحیم پور ازغدی، دفتر جریان شناسی معاصر، و. . .

    می بینین که گستره جالبی از ادبیات تا فلسفه و تاریخ رو شامل می شه! در پستهای بعدی در جواب همه به ویژه اون امام صادقی هایی که فشار ساعات کلاسها رو مانع مطالعه کردن می دونن، کتابهایی که این اواخر مطالعه کردم، رو می نویسم، تا اونا معرفی شده باشند!


    دو كتابی كه مهجورشان كرده ایم

    یه نکته مهم اینه که مهم ترین خوندنی که باید خونده شده، قرآنه! قرآن یعنی خوندنی! منابع اصلی برای هر کاری باید قرآن و نهج البلاغه باشه که در اوج مظلومیت و مهجوریتند! حتی ما امام صادقی ها قرآن و نهج البلاغه رو مهجور گذاشته ایم! پیشنهاد می کنم هر روز هر قدر که راحتید (ماتیسر همان مقدار واجب) قرآن و نهج البلاغه بخونید و کلمات سخت قرآن را با روشهای فیش نویسی و حفظ لغت حفظ کنید. قرآن به شرح ابولفضل بهرامپور معنی کلمات سخت را هم داره و برای شروع مناسبه!

    (ماتیسر: آنقدر که آسان است؛ مقداری که هر مسلمان بایددر روز قرآن بخواند؛ حداقل آن در احادیث 10 آیه در شبانه روز است!)

    منظور ما از نهج البلاغه در واقع شروع مطالعات روایی (احادیث از منابع دست اول) است كه بهترین شروع آن نهج البلاغه و ادامه آن با كتب اربعه شیعه است.


  • نظرات() 
  • پیشنهادهای من

    filesell درباره من و وبلاگم

    آخرین مطالب



    آمار وبلاگ

    • کل بازدید :
    • بازدید امروز :
    • بازدید دیروز :
    • بازدید این ماه :
    • بازدید ماه قبل :
    • تعداد کل مطالب :
    • آخرین بازدید :
    • آخرین روزآمد :

    اَبر برچسب‌های پاورقی



    قفسه؛ کوتاه‌نوشت‌های من درباره کتاب‌هایی که خوانده‌ام