پاورقی فرهنگ و ارتباطات

وب‌نوشت حمید درویشی شاهکلایی

پاورقی فرهنگ و ارتباطات

وب‌نوشت حمید درویشی شاهکلایی

پاورقی فرهنگ و ارتباطات
*حمید درویشی شاهکلایی، پژوهشگر و ویراستار
*متولد شیرگاه، سوادکوه شمالی مازندران (اصالتا از روستای شاهکلای لفور)

*طلبه و دانش‌آموخته دوره سوم کارشناسی‌ارشد معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق علیه‌السلام و دوره پنجم دکتری فرهنگ و ارتباطات همان دانشگاه (دوره شهید جاوید مرحمتی)
*اولین «رتبه یک» کنکور سراسری دکتری مجموعه علوم ارتباطات (1390).
*موسس قرارگاه نشریات حیات بسیج دانشجویی و سردبیر سابق ماه‌نامه فرهنگی سیاسی حیات، نشریه بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق علیه السلام، سال بیست و یکم و بیست و دوم.
*معاون سابق آموزش و معاون سابق ارتباطات مرکز آموزش‌های مجازی بسیج مستضعفین
*پژوهش‌گر برتر مرکز مطالعات راهبردی تربیت اسلامی (1394)
*با افتخارتر از همه: برادرزاده سردار سپاه اسلام، پاسدار شهید برزو درویشی شاهکلائی
حدیث‌های مسجد
  • ۹۴/۱۲/۲۴

    فرشته‌هان! با مسجدی‌ها کار دارند.

  • ۹۴/۱۰/۲۴

    ستاره‌های درخشان زمین برای آسمانی‌ها

  • ۹۲/۰۶/۲۲

    *هشدار داد: نماز همسایه مسجد جز در مسجد پذیرفته نیست...

    **یکی پرسید: اى امیر مومنان! همسایه مسجد کیست؟

    *فرمود: کسى که...

مطالب پیامکی
  • ۹۵/۰۱/۰۹
    افق بالاتر

    امسال توفیق خادمی شهدا در یادمان هویزه میسر نشد؛ 

    انشاءالله به زودی خادمی در آستان امام رضا؛ 

    یا حتی کربلا، کاظمین، نجف، سامرا؛ 

    و چه بسا سوریه و شام بلا؛

    و انشاءالله بقیع و مسجد الاقصی.

  • ۹۵/۰۱/۰۶
    دیر یا زود

    دیر یا زود، به مانند سه تیر 84 «مردی از جنس مردم» خواهد آمد و کام امت حزب الله شیرین خواهد شد.

  • ۹۲/۰۹/۲۵
    24

    دعا کنید با موفقیت زیارت با پای پیاده نصیب همه آرزومندان شود.

    حلال کنید!

  • ۹۲/۰۹/۲۵
    23

    اگر بطلبند، دوباره عازم عراقم، کافیست عصر شود.

  • ۹۲/۰۴/۰۷
    22
    فقط چند ساعت دیگه
    این جمع با صفا جمع میشه...
  • ۹۲/۰۴/۰۷
    21
    خدا رو شکر سیاحت ما در زیارت است
  • ۹۲/۰۴/۰۷
    20
    خلاصه اینکه:
    خدایا ما فقط همین خانواده رو داریم
    آخرین بارمون نشه...
  • ۹۲/۰۴/۰۲
    16
    زباله رو تو جاده ول نکن!
    جوان عراقی:.شهرداری جمع میکند!
  • ۹۲/۰۴/۰۱
    15
    جنت ما موکب است، مقصد ما کربلاست
طبقه‌بندی موضوعی مطالب
قفسه کتاب‌های من
پاورقی‌های فرهنگ و ارتباطات من
آخرین نظرات


انظر الی ما قال و لاتنظر الی من قال...
یکی از دوستان که دانشجوی دکتری ادبیات است، در یک گروه تلگرامی که غالباً در آن به بحث می‌پردازد، با ذکر عبارت بالا جملاتی با این مضمون نوشت که باید به محتوای سخن توجه کرد،‌ نه گوینده. هرچند ظاهر این حرف، بسیار مردم‌پسند و شیک است اما واقع چیز دیگری است و اسلام چنین نظری ندارد!

قبل از ورود به نظر اسلام و بررسی روایت و منابع دینی، به نظر شما حکم عقل چیست؟ مثلاً انسانی که دین ندارد، آیا به گوینده سخن توجه نمی‌کند؟ 
شما در فیلم‌های خارجی می‌بینید که انسان‌های بی‌دین و سکولار هم در هر قضیه‌ای به گوینده سخن توجه می‌کنند و گاهی هم به صحت خبر گوینده شک می‌کنند. در آزمایش‌های تجربی روان‌شناسی هم ثابت شده است که منبع خبر واقعاً مهم است مثلاً عروسک زیبا را راستگو می‌دانیم و عروسک زشت را دروغگو. هم‌چنین است بازی مافیا که بیش از محتوا، خود گوینده مهم است.
 یک مثال دیگر: شما مقایسه کنید وضعیتی را که سپاه و ارتش طرح پیشنهاد کاهش بودجه نظامی ایران را بدهند با وضعیتی که سازمان منافقین این پیشنهاد را بدهد. در این زمینه قطعا همه ما می‌دانیم باید به اهداف و نیت‌های پنهان هم توجه کنیم و اگر سپاه و ارتش که همواره نیازمند امکانات نظامی‌اند چنین پیشنهادی دادند، می‌گوییم خب، پس حتماً بودجه‌اش این‌قدر لازم نیست و باید کم شود ولی اگر سازمان منافقین که سابقه تهاجم نظامی علیه ایران را دارد چنین پیشنهادی داد، می‌گوییم می‌خواهند ما را از نظر دفاعی ضعیف کنند.

در جهان یک استثنا برای این قضیه وجود دارد. یعنی گاهی وقت‌ها انسان‌های عاقل عالم به گوینده سخن توجه نمی‌کنند. کجا؟ آن‌جایی که مقدار محتمل خیلی بالاست. مثال: فرض کن یک دیوونه بهت بگه خونه‌ت داره می‌سوزه. سرت رو بر می‌گردونی نگاه می‌کنی ببینی داره می‌سوزه یا نه. بله گاهی قضیه شوخی‌بردار نیست و یک‌درصد احتمال راست گفتن هم ارزش بررسی دارد!

پس منطقی‌تر آن است که ما مسلمانان هم مثل بقیه مردم به همه زمینه‌های گفته‌ها توجه کنیم؛ به ویژه گوینده آن و اینکه کی و کجا و درچه شرایطی گفته شده است؛ مثلا در عصبانیت گفته یا در مستی؟ موارد متعددی در نصوص دینی هم این نکته را تأکید می‌کنند و می‌گویند به انسان‌های که از آن‌ها علم می‌آموزید و یا به حرف‌شان گوش می‌دهید،‌ توجه کنید. تا جایی که شنیدن کلام هر فرد در حد پرستش او دانسته است!

 اما چرا این حدیث (لا تنظروا الی من قال!) می‌گویند به گوینده توجه نکنید؟ در حالی که مثل روز روشن است باید به همه جوانب قول از جمله قائل (گوینده) آن توجه کرد. همه انسان‌ها قبول دارند باید با توجه به کردن همه جوانب، تصمیم بگیرند و استماع قول تنها گوش کردن به محتوای پیام نیست، بلکه بررسی همه جوانب است که اتباع قول احسن را به دنبال دارد. (فبشر عباد الذین یستعمون القول و یتبعون احسنه)

پاسخ اینجاست:
اول خود حدیث را کامل بخوانیم!
«خُذ الحکمَةَ حَیثُ کانَتْ وَ انْظُر اِلی ما قالَ و لا تنظُرْ الی مَنْ قال»،[1] (حکمت را هر جایی است فرا بگیر و نگاه کن به آنچه گفته می‌شود نه به گوینده سخن.) 
نیز در همین رابطه در روایت دیگر آمده است «خُذِ الحکمَةَ ممّنْ اَتاکَ بِها و انظُرْ الی ما قالَ وَ...»؛[2] (حکمت را از هر کسی که نزد تو می‌آورد فرابگیر و نگاه کن به آنچه گفته می‌شود نه به گوینده سخن.)
خب، حالا مثل روز روشن شد که حدیث می‌گوید اگر کسی، حکمت را (و نه همه علوم و دیگر موضوعات را) نزد تو آورد، تو از او بگیر و کاری نداشته باش به اینکه مؤمن است یا منافق و بی‌دین! مثل آن روایات دیگری که می‌گویند حکمت گمشده است ولو در نزد منافق باشد بروید از او بگیرید، این روایت هم می‌خواهد ارزش حکمت را برساند؛ نه چیز دیگر را. (توجه هم کنید که هر سخنی، حکمت نیست. حکمت در این روایات ناظر به بخش خاصی از علم است.)

پس مثل همیشه به گوینده سخن و منبع خبر توجه کنید. به هر بنگاه سخن‌پراکنی دل ندهید که بدبختتان می‌کنند؛ چه این‌طرفی،‌ چه آن طرفی. حتی صداوسیما را یک‌جانبه گوش نکنید؛ گاهی باید بروید ببینید خود غربی‌ها،‌ داعشی‌ها، آفریقایی‌ها درباره عملکرد و سنت خود چه نظری دارند و چرا این کار را کرده‌اند.

[1] . تمیمی آمدی، عبدالواحد بن محمد، غرر الحکم و درر الکلم، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی،  1366، ص 58.
[2] . همان، ص 612

۹۹/۰۹/۲۸
حمید درویشی شاهکلائی

نظرات (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی